SSD Nodes Learn Hosting plans →
Rehberler Matt ConnorYazan Matt Connor

5651 loglama: Wi-Fi erişim kayıtlarında ne tutulmalı?

5651 loglama zorunluluğunu yönetmeliğin kendi metninden okuyun. KamuSM zaman damgası şart mı, log sunucusunda sha256 ve openssl ts ile günlük teyit değeri nasıl üretilir?

5651 loglama zorunluluğu kısaca ne istiyor?

5651 loglama zorunluluğu, İnternet Toplu Kullanım Sağlayıcıları Hakkında Yönetmelik'ten gelir. Özü şudur: insanlara internet veriyorsanız erişim kayıtlarını kendi sistemlerinize kaydeder ve iki yıl saklarsınız. Ticari amaçlı bir sağlayıcıysanız, bu kayıtların doğruluğunu, bütünlüğünü ve gizliliğini teyit eden bir değeri de her gün kaydedersiniz. Yönetmelik bu değerin nasıl üretileceğini söylemez. Metinde "zaman damgası" ve "hash" kelimeleri hiç geçmez.

Bu rehber kafe, otel, ofis ya da site yönetimi için ağı kuran kişiye yazıldı. "5651 loglama zorunlu" cümlesini duydunuz ve kuralın kendisini görmek istiyorsunuz. Önce yönetmeliğin metnini okuyoruz. Sonra metnin istediği ile satıcıların sattığı hizmeti birbirinden ayırıyoruz. En sonda bir Linux sunucuda çalıştırabileceğiniz komutlar var: saat senkronu, yönlendiriciden syslog toplama, günlük sha256 listesi ve openssl ts ile zaman damgası. Bu yazı hukuki görüş değildir. Metnin cevaplamadığı soruları açık soru olarak bırakıyoruz.

Hangi metin geçerli?

Geçerli metin, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu'nun (BTK) çıkardığı İnternet Toplu Kullanım Sağlayıcıları Hakkında Yönetmelik'tir. Yönetmelik 11 Nisan 2017 tarihli ve 30035 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı. Madde 14, 1/11/2007 tarihli ve 26687 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan eski yönetmeliği yürürlükten kaldırır. Bu yüzden 2007 metnine dayanan eski rehberler bugünkü kuralı anlatmaz.

mevzuat.gov.tr'deki metinde 10 Kasım 2026 itibarıyla hiçbir değişiklik görünmüyor. Sayfada dipnot yok, "Değişik", "Mülga" ya da "Ek" işareti yok. Tek ek, izin belgesi formu olan Ek-1. Bu sayfayı kendiniz de ara ara açın. mevzuat.gov.tr bir maddedeki değişikliği metnin altında dipnot olarak gösterir.

Yönetmeliğin dayandığı üst kanun 5651 sayılı Kanun'dur. Kanunun 7. maddesi iki şey söyler. Ticari amaçla toplu kullanım sağlayıcılar mahalli mülki amirden izin belgesi almalıdır. Ticari olsun olmasın bütün toplu kullanım sağlayıcılar da suç oluşturan içeriğe erişimin engellenmesi ve erişim kayıtlarının tutulması konusunda "yönetmelikle belirlenen tedbirleri" almakla yükümlüdür. Yani kanun ayrıntıyı yönetmeliğe bırakır. İki yıllık süre ve kaydın içeriği yönetmelikten gelir.

Kanunun 7. maddesi 24/7/2026 tarihli ve 7590 sayılı Kanunla değişti. Değişen şey, birinci fıkradaki "Kuruma" kelimesinin "Başkanlığa" olmasıdır. Kayıt tutma yükümlülüğü bu değişiklikle değişmedi.

Kanun, toplu kullanım sağlayıcıyı "Kişilere belli bir yerde ve belli bir süre internet ortamı kullanım olanağı sağlayan" olarak tanımlar. Aynı madde yer sağlayıcıyı ve erişim sağlayıcıyı da ayrı ayrı tanımlar. Bu iki grubun trafik verisi kuralları ayrı bir rejimdir ve bu yazının konusu değildir.

Madde 3(e): erişim kaydı tam olarak nedir?

Yönetmelik "erişim kayıtları"nı Madde 3(e)'de tanımlar. Tanımın başı şöyledir:

Kendi iç ağlarında dağıtılan IP adres bilgilerini, kullanıma başlama ve bitiş zamanını, bu IP adreslerini kullanan bilgisayarların tekil ağ cihaz numarasını (MAC adresi)

Tanım devam eder ve hedef IP adresini de kapsar. Bir ya da birden fazla IP adresi portlar aracılığıyla kullanıcılara paylaştırılıyorsa, kullanıcıya tahsis edilen gerçek IP ve port bilgisi de tanıma girer. Pratikte bir kayıt şu sorulara cevap vermelidir:

  • İç ağda hangi cihaza hangi IP adresi verildi?
  • O IP ne zaman kullanılmaya başlandı ve ne zaman bırakıldı?
  • O cihazın MAC adresi neydi?
  • Cihaz hangi hedef IP adresine bağlandı?
  • NAT (network address translation, ağ adresi dönüştürme) kullanılıyorsa, bağlantı dışarıya hangi gerçek IP ve port ile çıktı?

Bu bilgiler genelde tek bir yerde oluşmaz. IP ile MAC eşleşmesini, iç ağa adres dağıtan DHCP (dynamic host configuration protocol) sunucusu bilir. Hedef IP ile NAT portunu, adres dönüştürmeyi yapan cihaz bilir. Bu yüzden "loglama açık" demek tek bir ayar demek değildir. Cihazınızın hangi olayları kayda yazdığını ve dışarı gönderdiğini kendi belgelerinden kontrol edin.

Madde 4(1): ticari olsun olmasın herkesin yükümlülükleri

Madde 4(1), bütün internet toplu kullanım sağlayıcılara uygulanır. Metin "İnternet toplu kullanım sağlayıcılarının yükümlülükleri şunlardır:" diye başlar:

  • (a) "Konusu suç oluşturan içeriklere erişimi önleyici tedbirleri almak amacıyla içerik filtreleme sistemini kullanmak."
  • (b) "Erişim kayıtlarını elektronik ortamda kendi sistemlerine kaydetmek ve iki yıl süre ile saklamak."
  • (c) Kamuya açık alanlarda internet erişimi sağlayanlar için: "kısa mesaj servisi (sms) ve benzeri yöntemlerle kullanıcıları tanımlayacak sistemleri kurmak."

(c) bendi bütün sağlayıcılara değil, kamuya açık alanlarda erişim sağlayanlara uygulanır. SMS ile kimlik doğrulamanın size düşüp düşmediğini, ağınızın kamuya açık bir alanda olup olmadığı belirler. Bir kafe ile yalnızca çalışanların bağlandığı bir ofis ağı bu açıdan aynı yerde durmayabilir. Emin değilseniz bunu bir yorum sorusu olarak ele alın ve yetkili makama sorun.

Madde 5(1): ticari sağlayıcılara gelen ek yükler

Madde 5(1) yalnızca ticari amaçlı toplu kullanım sağlayıcılara uygulanır. Mülki idare amirinden izin belgesi almak (a) bu maddededir. İçerik filtresini ve güvenli internet hizmetini kullanmak, filtreyi açık tutmak ve erişim sağlayıcıdan sabit IP alıp kullanmak (ç) da buradadır. Kapanma ya da devir durumunda 15 gün içinde bildirim (f) de bu maddededir. Loglama açısından iki bent önemlidir:

(d) Erişim kayıtlarını elektronik ortamda kendi sistemlerine kaydetmek ve iki yıl süre ile saklamak,
(e) (d) bendi gereğince kaydedilen bilgileri ve bu bilgilerin doğruluğunu, bütünlüğünü ve gizliliğini teyit eden değeri kendi sistemlerine günlük olarak kaydetmek ve bu verileri iki yıl süre ile saklamak.

(e) bendi "teyit eden değer"in ne olduğunu tanımlamaz. Bir algoritma ya da bir kurum adı vermez. 10 Kasım 2026'da okuduğumuz metinde "zaman damgası" ve "hash" kelimeleri geçmiyor. "imza" kelimesi yalnızca Madde 10(1)(a)'da, denetim tutanağıyla ilgili iki ifadede ("imza altına alınır" ve "imza karşılığında") geçiyor. Yani metin bir sonuç istiyor: kayıtların doğru, bütün ve gizli olduğunu teyit eden, her gün kaydedilen bir değer. O sonuca hangi yöntemle ulaşacağınızı size bırakıyor.

5651 uyumlu hotspot satıcıları ne satıyor?

Piyasada "5651 uyumlu" diye satılan hotspot ve loglama çözümleri var. Örneğin Useroam, kendi ürün sayfasında erişim kayıtlarının her gün TÜBİTAK BİLGEM Kamu Sertifikasyon Merkezi (KamuSM) zaman damgasıyla imzalandığını yazıyor. Aynı sayfaya göre dosyanın özeti KamuSM'ye gönderiliyor ve RFC 3161 standardında zaman damgasıyla imzalanıyor. Aynı firmanın 5651 rehberi ise açıkça şunu söylüyor: "Yönetmelik belirli bir teknik yöntem adı vermez;".

Bu iki cümle birbiriyle çelişmez. KamuSM zaman damgası, (e) bendindeki değeri üretmenin bir yoludur. Yönetmelik metni ise onu şart koşmaz, çünkü hiçbir yöntem adı vermez. "Ancak TÜBİTAK zaman damgasıyla olur" diyen biri, metinde olmayan bir şartı anlatıyor. "Zaman damgası gereksiz" diyen biri de başka bir soruyu atlıyor: o değerin bir uyuşmazlıkta ne kadar ağırlık taşıyacağı.

KamuSM'nin zaman damgası ürün sayfası 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu'ndaki tanıma atıf yapar. Sayfa, 01.08.2026 itibarıyla bazı ürün ve hizmet fiyatlarının güncellendiğini duyuruyor. Güncel fiyatı ve kullanım koşullarını doğrudan KamuSM'den öğrenin. Burada fiyat vermiyoruz.

Kendi ürettiğiniz zaman damgası 5070'e göre ne ifade eder?

5070 sayılı Kanun Madde 3(h), zaman damgasını bir elektronik verinin "üretildiği, değiştirildiği, gönderildiği, alındığı ve / veya kaydedildiği zamanın" tespit edilmesi için "elektronik sertifika hizmet sağlayıcısı tarafından elektronik imzayla doğrulanan kaydı" olarak tanımlar. Bu tanımda zaman damgasını veren taraf bir elektronik sertifika hizmet sağlayıcısıdır (ESHS).

FreeTSA gibi ücretsiz bir hizmetin ya da kendi kurduğunuz bir zaman damgası sunucusunun ürettiği RFC 3161 belgesi bu tanıma girer mi? Girmezse delil olarak ne ağırlık taşır? Okuduğumuz kanun metni bunu cevaplamıyor. Kanun Madde 5'te "Güvenli elektronik imza, elle atılan imza ile aynı hukukî sonucu doğurur." der. Zaman damgasının delil değeri için ayrı bir kural koymaz. RFC 3161 de zaman damgası sunucusunun görevini, bir verinin belirli bir zamandan önce var olduğuna dair kanıt oluşturmak olarak tarif eder. Bu bir protokol tarifidir, Türk hukuku hakkında bir hüküm değildir. Bu soruyu işletmenizin avukatına sorun.

"Kendi sistemlerine" bulut servisi olabilir mi?

Madde 4(1)(b) ile Madde 5(1)(d) ve (e), kayıtların "kendi sistemlerine" kaydedilmesini ister. Burada alıntıladığımız maddeler bulut log servisi ya da üçüncü taraf barındırma hakkında bir şey söylemiyor. BTK'nın bu konuda bir rehberini de bulamadık. Kiraladığınız bir VPS ya da bir satıcının bulut paneli bu ifadeye uyar mı: bu açık bir yorum sorusudur. Kayıtları bir satıcının bulutuna bırakıyorsanız, en azından iki yıllık arşivi dışa aktarıp kendi elinize alabildiğinizden emin olun.

KVKK: bu loglarda kişisel veri var

6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) Madde 3, kişisel veriyi "Kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiye ilişkin her türlü bilgiyi" olarak tanımlar. Kanun MAC adresinden ayrıca söz etmez. Ama bu loglarda MAC adresi, SMS ile doğrulanmış bir telefon numarasıyla ya da bir oda numarasıyla aynı kayıtta durabilir. O durumda MAC adresi belirli bir kişiyi gösterir. Doğrulanmış bir telefon numarası da bir kişiye bağlıdır.

Bunun sunucu seçimine doğrudan etkisi var. Kayıtları Türkiye dışındaki bir VPS'e yazarsanız, kişisel veriyi yurt dışına aktarmış olursunuz. KVKK Madde 9, 7499 sayılı Kanunla yeniden yazıldı ve 1 Haziran 2024'te yürürlüğe girdi. Madde 9 yurt dışına aktarımı önce Kurul'un yeterlilik kararına bağlar. Yeterlilik kararı yoksa "uygun güvenceler" gerekir: Kurul izniyle yapılan, uluslararası sözleşme niteliğinde olmayan anlaşmalar, bağlayıcı şirket kuralları, standart sözleşme ya da yazılı taahhütname. Bunlar da yoksa yalnızca kanunda sayılan durumlarda ve "arızi olmak kaydıyla" aktarım yapılabilir. Standart sözleşme, imzalanmasından itibaren beş iş günü içinde Kurum'a bildirilir.

SSD Nodes'un Türkiye'de lokasyonu yok. ssdnodes.com ana sayfası 15 lokasyon listeliyor ve hiçbiri Türkiye'de değil. Güncel listeyi sitede kontrol edin. Bu yüzden erişim kayıtlarını bir SSD Nodes sunucusunda tutmak, yukarıdaki yurt dışı aktarım kurallarını devreye sokar. Hangi güvenceyi kullanacağınızı bir hukukçuyla netleştirin.

Zaman damgası tarafı bu açıdan daha sadedir. openssl ts -query veriyi özetler (hash'ler). Zaman damgası sunucusuna giden istek bu özeti taşır, dosyanın içeriğini taşımaz. Aşağıdaki kurulumda damgalanan dosya da logların kendisi değil, log dosyalarının sha256 listesidir.

Pratik kurulum: log sunucusu nasıl hazırlanır?

Aşağıdaki adımlar Ubuntu 24.04 üzerinde basit bir log sunucusu kurar. Yönlendirici ya da hotspot cihazı kayıtlarını syslog ile bu sunucuya gönderir. Sunucu her gece bir önceki günün dosyalarının sha256 listesini çıkarır ve bu listeye bir zaman damgası alır. Bu düzen, (e) bendindeki "değeri" üretmenin bir yoludur. Tek yol değildir ve hukuki yeterliliği yukarıdaki açık soruya bağlıdır. Arama ve pano isteyen daha büyük bir yapı için VPS üzerinde kendi log yönetimi sisteminizi kurma rehberine bakın.

Saatler neden doğru olmalı?

Madde 3(e) kullanımın başlangıç ve bitiş zamanını ister. Yönlendiricinin saati beş dakika geri ise, her kayıt yanlış bir zaman gösterir. Bir şikâyetteki saat ile sizin kaydınızdaki saat birbirini tutmaz ve bağlantıyı doğru cihazla eşlemek zorlaşır. Bu yüzden hem yönlendiricide hem log sunucusunda NTP (network time protocol, ağ zaman protokolü) açık olmalıdır.

NTP Pool projesinin Türkiye bölgesi tr.pool.ntp.org adını ve 0.tr.pool.ntp.org ile 3.tr.pool.ntp.org arasındaki adları kullanır. Bölge 10 Kasım 2026'da 22 aktif IPv4 sunucusu listeliyordu. systemd-timesyncd kullanan bir sunucuda bu adları şöyle ayarlarsınız:

sudo mkdir -p /etc/systemd/timesyncd.conf.d
printf '[Time]\nNTP=0.tr.pool.ntp.org 1.tr.pool.ntp.org 2.tr.pool.ntp.org\n' | sudo tee /etc/systemd/timesyncd.conf.d/tr.conf
sudo systemctl restart systemd-timesyncd
timedatectl

timedatectl çıktısında System clock synchronized: yes satırını arayın. no görüyorsanız sunucu henüz bir NTP sunucusuna ulaşamamıştır. Sunucudan dışarıya UDP 123 trafiğine izin verildiğini kontrol edin. Saat kaymasının belirtileri ve nasıl izleneceği için VPS'te saat kayması ve zaman senkronu rehberine bakın. Yönlendiricinin NTP ayarı ise üreticinin belgesindedir.

Yönlendiriciden log sunucusuna syslog nasıl gönderilir?

rsyslog, Ubuntu'da sistem loglarını yazan servistir. Aşağıdaki ayar, UDP 514 portundan gelen mesajları gönderen cihazın IP adresine göre ayrı klasörlere ve her gün ayrı bir dosyaya yazar. Önce paketleri kurun ve hedef klasörü hazırlayın:

sudo apt update && sudo apt install -y rsyslog openssl curl wget
sudo install -d -o syslog -g adm -m 750 /var/log/hotspot

Sonra /etc/rsyslog.d/10-hotspot.conf dosyasını oluşturun:

module(load="imudp")
template(name="HotspotDaily" type="string"
         string="/var/log/hotspot/%fromhost-ip%/%$year%-%$month%-%$day%.log")
ruleset(name="hotspot") {
  action(type="omfile" dynaFile="HotspotDaily")
}
input(type="imudp" port="514" ruleset="hotspot")

ruleset kullanmamızın nedeni şudur: uzaktan gelen mesajlar yalnızca bu kurala gider, sunucunun kendi /var/log/syslog dosyasına karışmaz. Dosya adı %fromhost-ip% ile kurulur. Bu değer mesajın metninden değil, paketin geldiği adresten okunur. Bu yüzden bir cihaz, mesaja yazdığı bir ad ile başka bir klasöre dosya yazdıramaz.

Ayarı kontrol edin, servisi yeniden başlatın ve portu yalnızca yönlendiricinin adresine açın. Örnekteki 203.0.113.10 yerine, yönlendiricinizin log sunucusuna ulaştığı adresi yazın:

sudo rsyslogd -N1
sudo systemctl restart rsyslog
sudo ufw allow from 203.0.113.10 to any port 514 proto udp
logger -n 127.0.0.1 -P 514 -d "5651 test mesaji"
sudo ls -R /var/log/hotspot

rsyslogd -N1 ayar dosyasını kontrol eder ve bulduğu hataları yazar. Hata varsa servisi yeniden başlatmadan önce düzeltin. logger komutu sunucunun kendisinden UDP ile bir test mesajı gönderir. Sonuçta /var/log/hotspot/127.0.0.1/ altında bugünün tarihini taşıyan bir dosya görmelisiniz.

Yönlendiricide syslog hedefi olarak bu sunucunun adresini ve UDP 514'ü girin. Bu ayarın adı ve yeri her üreticide farklıdır. Bir uyarı: düz syslog, mesajları şifrelemeden gönderir ve bu mesajlarda MAC adresleri vardır. Yönlendirici ile sunucu internet üzerinden konuşuyorsa, aralarında bir VPN (sanal özel ağ) tüneli kullanın ya da cihazınız destekliyorsa TLS (transport layer security) ile syslog gönderin. rsyslog'un omfwd modülü TLS ile gönderimi destekler ve belgesindeki TLS örneği 6514 portunu kullanır.

Günlük sha256 listesi ve zaman damgası nasıl alınır?

Fikir basittir. Her gece bir önceki günün log dosyalarının sha256 özetini bir listeye yazarsınız. Sonra bu listenin kendisi için bir zaman damgası sunucusundan (TSA, time-stamp authority) imzalı bir cevap alırsınız. Bir log dosyasında tek bir bayt değişirse, o dosyanın özeti değişir ve listedeki satır artık tutmaz. Listenin kendisi değişirse, onun özeti de TSA'nın imzaladığı özetle tutmaz. Böylece hem kayıtların hem listenin o tarihten sonra değişmediğini gösterebilirsiniz. Özet kontrolünün mantığı, indirilen dosyaları checksum ile doğrulama rehberindekiyle aynıdır.

Aşağıdaki örnek, belgelerinde curl ile kullanımı açıkça anlatılan ücretsiz FreeTSA hizmetini kullanır. FreeTSA bir KamuSM hizmeti değildir. Projenizde kullanmadan önce sitedeki kullanım politikasını okuyun. FreeTSA'ya göre tsa.crt sertifikası yenilendi ve 16 Mart 2026'dan itibaren alınan damgalar Şubat 2040'a kadar geçerli. Bu yüzden sertifikaları eski bir kopyadan değil, sitenin files/ klasöründen indirin:

sudo install -d -m 700 /var/lib/5651
sudo wget -P /var/lib/5651 https://freetsa.org/files/tsa.crt
sudo wget -P /var/lib/5651 https://freetsa.org/files/cacert.pem

Şimdi 5651-gunluk.sh adlı bir dosyaya şu betiği yazın:

#!/bin/sh
set -eu
GUN=$(date -d yesterday +%F)
ARSIV=/var/lib/5651
cd /var/log/hotspot
find . -type f -name "${GUN}.log" | sort | xargs -r sha256sum > "${ARSIV}/${GUN}.sha256"
openssl ts -query -data "${ARSIV}/${GUN}.sha256" -sha256 -cert -out "${ARSIV}/${GUN}.tsq"
curl -fsS -H "Content-Type: application/timestamp-query" --data-binary "@${ARSIV}/${GUN}.tsq" https://freetsa.org/tsr -o "${ARSIV}/${GUN}.tsr"

openssl ts -query listenin özetini çıkarır ve bir istek dosyası (.tsq) yazar. -cert seçeneği, TSA'dan cevabın içine kendi imzalama sertifikasını koymasını ister. curl bu isteği TSA'ya gönderir ve imzalı cevabı (.tsr) kaydeder. set -e sayesinde openssl ya da curl hata verirse betik orada durur. curl komutundaki -f, sunucu bir HTTP hatası döndürdüğünde de komutun hata vermesini sağlar.

Betiği yerine koyun, bir kez elle çalıştırın ve her gece 00:15'te çalışacak şekilde zamanlayın:

sudo install -m 755 5651-gunluk.sh /usr/local/sbin/5651-gunluk.sh
sudo /usr/local/sbin/5651-gunluk.sh
echo '15 0 * * * root /usr/local/sbin/5651-gunluk.sh' | sudo tee /etc/cron.d/5651-gunluk
sudo ls -l /var/lib/5651

İlk gün dünün log dosyası yoksa liste boş olur. Betik yine de boş listeye bir damga alır. Ertesi gün liste dolu gelir.

Bir günün kaydı sonradan nasıl doğrulanır?

Bir gün biri "bu kayıt değiştirilmiş mi" diye sorarsa iki şeyi kontrol edersiniz. Önce damganın listeye ait olduğunu doğrularsınız. Sonra listedeki özetlerin bugünkü dosyalarla tuttuğunu kontrol edersiniz. Tarihi kendi gününüzle değiştirin:

sudo openssl ts -verify -in /var/lib/5651/2026-11-09.tsr -queryfile /var/lib/5651/2026-11-09.tsq -CAfile /var/lib/5651/cacert.pem -untrusted /var/lib/5651/tsa.crt
sudo openssl ts -reply -in /var/lib/5651/2026-11-09.tsr -text
sudo sh -c 'cd /var/log/hotspot && sha256sum -c /var/lib/5651/2026-11-09.sha256'

İlk komut doğrulamanın başarılı olup olmadığını yazar. -verify için -CAfile, -CApath ya da -CAstore seçeneklerinden en az biri gerekir, bu yüzden cacert.pem dosyasını veriyoruz. -untrusted ise zinciri kurmak için gereken ek sertifikayı, yani tsa.crt dosyasını verir. İkinci komut TSA cevabının içeriğini, damganın zamanı da dahil, okunur biçimde basar. Üçüncü komut listedeki her dosya için bir sonuç satırı basar. sha256sum -c komutunu /var/log/hotspot içinden çalıştırıyoruz, çünkü listedeki yollar ./ ile başlayan göreli yollardır. Seçenekler OpenSSL sürümüne göre değişebilir, bu yüzden kendi sunucunuzda man openssl-ts sayfasına da bakın.

Son olarak iki yıllık saklama süresini unutmayın. /var/log/hotspot ve /var/lib/5651 klasörleri birlikte yedeklenmelidir. Logları yedekleyip damgaları unutursanız, elinizde (e) bendinin istediği değer kalmaz.

FAQ

5651 loglama için TÜBİTAK KamuSM zaman damgası zorunlu mu?

İnternet Toplu Kullanım Sağlayıcıları Hakkında Yönetmelik, ticari sağlayıcıdan kayıtların doğruluğunu, bütünlüğünü ve gizliliğini teyit eden bir değeri her gün kaydetmesini ister. Metin bu değerin nasıl üretileceğini söylemez ve 10 Kasım 2026 itibarıyla "zaman damgası" ifadesini hiç içermez. KamuSM zaman damgası bu değeri üretmenin bir yoludur, ancak yönetmelik onu adıyla şart koşmaz. Kendi ürettiğiniz bir damganın 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu karşısındaki delil değeri ise kanun metninin cevaplamadığı açık bir sorudur.

5651'e göre erişim kayıtları ne kadar süre saklanır?

Yönetmeliğin Madde 4(1)(b) ve Madde 5(1)(d) bentlerine göre erişim kayıtları iki yıl saklanır. Ticari sağlayıcılar için Madde 5(1)(e), her gün kaydedilen teyit değerinin de iki yıl saklanmasını ister. Bu süre 5651 sayılı Kanun'da değil, kanunun ayrıntıyı bıraktığı yönetmelikte yazar.

Erişim kaydında hangi bilgiler olmalı?

Madde 3(e)'ye göre erişim kaydı, iç ağda dağıtılan IP adresini, kullanımın başlangıç ve bitiş zamanını, o IP'yi kullanan cihazın MAC adresini ve hedef IP adresini içerir. IP adresi portlar aracılığıyla kullanıcılara paylaştırılıyorsa (NAT), kullanıcıya tahsis edilen gerçek IP ve port bilgisi de kayda girer.

5651 loglarını yurt dışındaki bir VPS'te tutabilir miyim?

Bu loglar MAC adresi ve doğrulanmış telefon numarası gibi bir kişiyi gösteren bilgiler içerebilir. Bunları Türkiye dışındaki bir sunucuya yazmak, KVKK Madde 9 kapsamında yurt dışına aktarım olur. Bu aktarım ya Kurul'un yeterlilik kararına ya da standart sözleşme gibi uygun güvencelere dayanmalıdır. Ayrıca yönetmeliğin "kendi sistemlerine" ifadesinin kiralık bir sunucuyu ya da bulut servisini kapsayıp kapsamadığı, metnin cevaplamadığı bir yorum sorusudur.

Bu yazı işinize yaradı mı?

#5651#logging#turkey#kvkk#timestamping#wifi